ИСФАРА ӨРӨӨНҮ

ИСФАРА́ ӨРӨӨНҮ Түркстан кырка тоосунун түндүк капталында, Кыргызстан (Баткен облусундагы Лей­лек районунун аймагы) м-н Тажикстандын чек арасында. Узундугу 82 км, орточо жазылыгы 32 км. Ба­сымдуу бийиктиги 3200–3600 м, эң жапыз жери 830 м. Өрөөндүн төмөнкү (түндүк) бөлүгүн адыр сымал жапыз тоолор, жогорку (түштүк) бөлүгүн капталдары тик, кууш капчыгайлуу бийик тоо түзөт. Түндүк жагы палеоген ж-а неоген мезгилде­ринде пайда болгон кум м-н чоподон, түштүк бөлүгү көбүнчө палеозойдун кристаллдуу (акиташ теги, сланец, кумдук) тоотектеринен турат. Клима­ты континенттик; июль айынын орточо температурасы 21,9°С. Жылдык жаан-чачыны 112 мм, тоолуу бөлүгүндө 200–350 мм. Агын суулары – Исфара ж-а анын куймалары (Каравшин, Кишемиш, Киндик ж. б.). Өрөөндүн башында жалпы аян­ты 88,7 км² болгон 34 майда мөңгү бар. Кумдук ж-а күрөң топурак басымдуу. Түндүк жагына эфе­мер-шыбактуу чөл ж-а кургак талаа ландшафт­тары мүнөздүү; тоо беттеринде бетеге, кылкан чөп, таракбаш ж-а арча, бадалдуу токой өсөт. Би­йик тоолуу бөлүгүн субальп ж-а альп шалбаа­луу талаа тилкелери ээлейт. Өрөөндө Тажик­стандын Исфара шаары орун алган. Өрөөн жайыт ж-а дыйканчылыкка пайдаланылат.

Б. Амираева.