КОКСТОО: нускалардын айырмасы

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү
vol4>KadyrM
No edit summary
No edit summary
 
1 сап: 1 сап:
<b type='title'>КОКСТОО</b> – табигый отундарды, көбүнчө таш
<b type='title'>КОКСТОО</b> – табигый отундарды, көбүнчө таш
көмүрдү абасыз чөйрөдө 900 –1050°Сге чейин
көмүрдү абасыз чөйрөдө 900 –1050°Сге чейин
ысытуу м-н кайра иштетүү. К-дон учма заттар ж-а <i>кокс</i> деп аталуучу катуу калдык алынат. К-до 350°Сге чейин ысытууда суу буусу, көмүртек оксиди ж-а кош кычкылы, чайыр буусу бөлүнүп
ысытуу м-н кайра иштетүү. Кокстоодон учма заттар ж-а <i>кокс</i> деп аталуучу катуу калдык алынат. Кокстоодо 350°Сге чейин ысытууда суу буусу, көмүртек оксиди ж-а кош кычкылы, чайыр буусу бөлүнүп чыгып, көмүр жумшарып, чоюлчаак түргө өтөт. 500–550°Сде жумшарган көмүр ажырап, аромат&shy;тык нафтен, парафин углеводороддорунан тур&shy;ган чайыр продуктулары (чала кокс) пайда бо&shy;лот. 700°Сден жогору чала кокс толугу м-н кокс&shy;ка айланат. Алынган кокс суу же инерттүү газ&shy;дар м-н муздатылып, ар түрдүү сортторго бөлү&shy;нөт. Кайра иштетилүүчү 1 т көмүр аралашмасы&shy;нан 700–800 <i>кг</i> кокс, 20–40 <i>кг</i> чайыр, 8–12 <i>кг</i> чийки бензол, 280–340 <i>м</i><sup>3 </sup>кокс газы ж-а 2–4 <i>м</i><sup>3</sup> аммиак алынат. Нефтини ажыратуудан пайда болгон мазутту, битумду, гудронду кокстоодо (450–500°Сге чейин ысытуудан) бензин ж-а күлү жок нефть коксу алынат.  
чыгып, көмүр жумшарып, чоюлчаак түргө өтөт. 500–550°Сде жумшарган көмүр ажырап, аромат&shy;тык нафтен, парафин углеводороддорунан тур&shy;ган чайыр продуктулары (чала кокс) пайда бо&shy;лот. 700°Сден жогору чала кокс толугу м-н кокс&shy;ка айланат. Алынган кокс суу же инерттүү газ&shy;дар м-н муздатылып, ар түрдүү сортторго бөлү&shy;нөт. Кайра иштетилүүчү 1 т көмүр аралашмасы&shy;нан 700–800 <i>кг</i> кокс, 20–40 <i>кг</i> чайыр, 8–12 <i>кг</i>
чийки бензол, 280–340 <i>м</i><sup>3 </sup>кокс газы ж-а 2–4 <i>м</i><sup>3</sup>
аммиак алынат. Нефтини ажыратуудан пайда болгон мазутту, битумду, гудронду К-до (450–
500°Сге чейин ысытуудан) бензин ж-а күлү жок нефть коксу алынат.  
<p align='right'><i type='author'>Г. Батракеева.</i></p>
<p align='right'><i type='author'>Г. Батракеева.</i></p>
[[Категория:4-том, 307-352 бб]]
[[Категория:4-том, 307-352 бб]]

08:46, 17 Март (Жалган куран) 2026 -га соңку нускасы

КОКСТОО – табигый отундарды, көбүнчө таш көмүрдү абасыз чөйрөдө 900 –1050°Сге чейин ысытуу м-н кайра иштетүү. Кокстоодон учма заттар ж-а кокс деп аталуучу катуу калдык алынат. Кокстоодо 350°Сге чейин ысытууда суу буусу, көмүртек оксиди ж-а кош кычкылы, чайыр буусу бөлүнүп чыгып, көмүр жумшарып, чоюлчаак түргө өтөт. 500–550°Сде жумшарган көмүр ажырап, аромат­тык нафтен, парафин углеводороддорунан тур­ган чайыр продуктулары (чала кокс) пайда бо­лот. 700°Сден жогору чала кокс толугу м-н кокс­ка айланат. Алынган кокс суу же инерттүү газ­дар м-н муздатылып, ар түрдүү сортторго бөлү­нөт. Кайра иштетилүүчү 1 т көмүр аралашмасы­нан 700–800 кг кокс, 20–40 кг чайыр, 8–12 кг чийки бензол, 280–340 м3 кокс газы ж-а 2–4 м3 аммиак алынат. Нефтини ажыратуудан пайда болгон мазутту, битумду, гудронду кокстоодо (450–500°Сге чейин ысытуудан) бензин ж-а күлү жок нефть коксу алынат.

Г. Батракеева.