КӨК-АЛМА

КӨК-АЛМА – Жалал-Абад обл-нун Базар-Кор­гон районундагы жердин ж-а Талды-Булак айыл округуна караштуу кыштактардын жалпы аты.
Табигый жаңгак–мөмө-жемиш токоюнун тил­кесинде жайгашкан. Көк-Алма токойчулугунун аймагында, кокту-колоттордо, бири-биринен обочолонуп, деңиз деңг. 1120 м бийикте жай­гашкан – К а р а - Ө й ү з, Э р е н ч е, М а з а р, М а г а л айылдарынан турат. Райондун борбо­ру Базар-Коргон кыш-нан 60 км түн.-чыгыш тарапта. Жалал-Абад т. ж. бекетинен 90 км. Бул айылдар Бабаш-Ата кырка тоосунун түн. тармагы – Айры-Таш тоосунун түш.-чыгыш капталындагы жапайы жаңгак-жемиш токой­луу аймакта жайгашкан. Аймактын табияты кооз, климаты жагымдуу, жер ортолук деңиз­дик климат сымал. Кышы мелүүн суук (январ­дын орт. темп-расы –3°Сден –10°Сге чейин), жайы мелүүн ысык, серүүн, жайкы абанын темп-расы Фергана ойдуңунукуна караганда орто эсеп м-н 10°Сге төмөн болот; жаан-чачын арбын (жылы­на 1000 мм ж-а андан көп) жаайт. Калкы 2270 (2007). Айдоо жери 79 га (а. и. сугат жери 13 га, кайрак жери 66 га), калган жерин чабынды (6 га), жайыт (540 га), көп бөлүгүн жапайы жаң­гак-жемиш токою (148 га) ээлейт. Калкы неги­зинен токойчулук (жаңгак, алма, алча ж. б. мөмө-жемиштерди жыйнашат), дыйканчылык (тамеки, май алынуучу өсүмдүктөр, нокот ж. б. эгишет), о. эле мал асырайт. Орто мектеп, ки­тепкана, ФАП ж. б. бар. Кичи ишканалар, тур­муш-тиричилик кызматынын бөлүмдөрү, соода жайлары иштейт. Жердин атынын биринчи – «көк» компоненти топонимдерди изилдөөчү­лөрдүн пикири б-ча иран тилдеринин «кух» де­ген сөзүнөн пайда болгон: «кух» – «тоо» деген мааниде; ага ылайык «Көк-Алма» – «тоо алма­сы» деген маанини билдирет.

Ө. Бараталиев.