ИНВЕРСИЯ (геометрияда): нускалардын айырмасы
м (1 версия) |
No edit summary |
||
| 6 сап: | 6 сап: | ||
ласында жаткан <i>А</i>′ чекитине ко­торгон өзгөртүү. | ласында жаткан <i>А</i>′ чекитине ко­торгон өзгөртүү. | ||
<br>Мында <i>k</i> – ту­руктуу чыныгы сан. <i>О</i> чекити – | <br>Мында <i>k</i> – ту­руктуу чыныгы сан. <i>О</i> чекити – инверсиянын борбору же уюлу, <i>k</i> – да­ражасы же коэффициенти деп аталат. Эгер <i>k = a</i><sup>2 </sup>бол­со, анда <i>O</i> борборлуу ж-а <i>а</i> радиустуу айлана­нын <i>s</i> чекиттери инверсия учурунда өзүнө өзү өтөт. Кээде оң даражалуу инверсия гиперболалык инверсия, ал эми терс даражалуусу эллипстик инверсия же анти­инверсия деп аталат. Декарт тик бурчтуу координатасында инверсия <i>x′ = kx | ||
, x</i><sup>2 </sup>+ <i>y</i><sup>2</sup> <i>y′ = ky x</i><sup>2 </sup>+ <i>y</i><sup>2</sup> | |||
формуласы м-н же комплекстик өзгөртмөлүү тегиздикте <i>z = k/z</i> формуласы м-н берилет. Инверсия комплекстик өзгөрмөлүү функциялар теория­сында, геометрияда ж. б. колдонулат. 2) К о м­ б и н а т о р и к а инверсиясы – эки элементтин жанаша турарына же алар башка элементтер м-н бири биринен ажырашына карабастан, орун алмаштырууда алардын кадыресе тартибинин бузулушу. Мисалы, элементтердин нормалдуу жай­гашышы <i>abc</i> болсо, анда аны <i>bca</i> деп өзгөртүүдө <i>b</i> ж-а <i>а, с</i> ж-a <i>a</i> элементтери инверсияны түзөт. | |||
формуласы м-н же комплекстик өзгөртмөлүү тегиздикте <i>z = k/z</i> формуласы м-н берилет. | |||
[[Категория:3-том, 449-543 бб]] | [[Категория:3-том, 449-543 бб]] | ||
09:47, 20 Август (Баш оона) 2025 -деги абалы
ИНВЕ́РСИЯ – 1) г е о м е т р и я д а – ОА′ ⋅ ОА= = k барабардыгы аткарылгандай, тегиздиктин ар бир А чекитин (ОА) шоо-
ласында жаткан А′ чекитине которгон өзгөртүү.
Мында k – туруктуу чыныгы сан. О чекити – инверсиянын борбору же уюлу, k – даражасы же коэффициенти деп аталат. Эгер k = a2 болсо, анда O борборлуу ж-а а радиустуу айлананын s чекиттери инверсия учурунда өзүнө өзү өтөт. Кээде оң даражалуу инверсия гиперболалык инверсия, ал эми терс даражалуусу эллипстик инверсия же антиинверсия деп аталат. Декарт тик бурчтуу координатасында инверсия x′ = kx
, x2 + y2 y′ = ky x2 + y2
формуласы м-н же комплекстик өзгөртмөлүү тегиздикте z = k/z формуласы м-н берилет. Инверсия комплекстик өзгөрмөлүү функциялар теориясында, геометрияда ж. б. колдонулат. 2) К о м б и н а т о р и к а инверсиясы – эки элементтин жанаша турарына же алар башка элементтер м-н бири биринен ажырашына карабастан, орун алмаштырууда алардын кадыресе тартибинин бузулушу. Мисалы, элементтердин нормалдуу жайгашышы abc болсо, анда аны bca деп өзгөртүүдө b ж-а а, с ж-a a элементтери инверсияны түзөт.