КАРАКАЛПАК ТИЛИ: нускалардын айырмасы
м (1 версия) |
мNo edit summary |
||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
<b type='title'>КАРАКАЛПАК ТИЛИ</b> – <i>каракалпактардын</i> | <b type='title'>КАРАКАЛПАК ТИЛИ</b> – <i>каракалпактардын</i> | ||
тили. Түрк тилдеринин кыпчак тобуна кирет. | тили. Түрк тилдеринин кыпчак тобуна кирет. Каракалпак тили түндүк-чыгыш жана түштүк-батыш деп эки диа­лектиге бөлүнөт жана ал диалектилер фонететикалык өзгө­чөлүктөргө ээ. Каракалпак тили үчүн жалпы түрк тилиндеги | ||
«ч» | «ч» жана «ш» тыбыштарынын «ш» жана «с» тыбы­шына алмашылып айтылышы мүнөздүү (мис., | ||
каш – «кач», бас –«баш»). Бул жагынан ногой, | каш – «кач», бас –«баш»). Бул жагынан ногой, | ||
казак тилдерине жакын. | казак тилдерине жакын.Каракалпак тили «л», «д», «т» тыбышта­ры өзүнөн мурда кел ген үнсүз тыбыштын | ||
өзгөчөлүгүнө жараша өзгөрүлбөйт (мис., | өзгөчөлүгүнө жараша өзгөрүлбөйт (мис., кыргыздар – | ||
таштар; | таштар; казактар – тастар; каракалпактар – тас­лар). Каракалпак тилинде «г», «д» жумшак үнсүздөрүнүн болушу аны түрк тилдеринин огуз тобуна жа­кындатат. Огуз тобу Каракалпак тилинин калыптанышына таасир тийгизген. Каракалпак адабий тили Улуу Октябрь социалисттик революциясынан кийин калыптанган.<br> | ||
Жазуусу 1928- | Жазуусу 1928-жылга чейин араб алфавитинде, 1928– | ||
40- | 40-жылдары латын алфавитиндеги жазууда болгон. 1940-жылдан орус алфавитине өткөн. | ||
| 13 сап: | 14 сап: | ||
Нукус, 1981. | Нукус, 1981. | ||
[[Категория:4-том, 101-153 бб]] | [[Категория:4-том, 101-153 бб]] | ||
03:33, 3 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы
КАРАКАЛПАК ТИЛИ – каракалпактардын
тили. Түрк тилдеринин кыпчак тобуна кирет. Каракалпак тили түндүк-чыгыш жана түштүк-батыш деп эки диалектиге бөлүнөт жана ал диалектилер фонететикалык өзгөчөлүктөргө ээ. Каракалпак тили үчүн жалпы түрк тилиндеги
«ч» жана «ш» тыбыштарынын «ш» жана «с» тыбышына алмашылып айтылышы мүнөздүү (мис.,
каш – «кач», бас –«баш»). Бул жагынан ногой,
казак тилдерине жакын.Каракалпак тили «л», «д», «т» тыбыштары өзүнөн мурда кел ген үнсүз тыбыштын
өзгөчөлүгүнө жараша өзгөрүлбөйт (мис., кыргыздар –
таштар; казактар – тастар; каракалпактар – таслар). Каракалпак тилинде «г», «д» жумшак үнсүздөрүнүн болушу аны түрк тилдеринин огуз тобуна жакындатат. Огуз тобу Каракалпак тилинин калыптанышына таасир тийгизген. Каракалпак адабий тили Улуу Октябрь социалисттик революциясынан кийин калыптанган.
Жазуусу 1928-жылга чейин араб алфавитинде, 1928–
40-жылдары латын алфавитиндеги жазууда болгон. 1940-жылдан орус алфавитине өткөн.
Ад.: Баскаков Н. А. Каракалпакский язык. М.; Л., 1951–52. Т. 1–2; Современный каракалпакский язык.
Нукус, 1981.