АДАМ АТА: нускалардын айырмасы
No edit summary |
No edit summary |
||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
'''АДАМ АТА''' [иврит тилинде ādām, сөзмө-сөз ‒ «кызыл»] ([[киши]]) ‒ алгач [[инжил]] (беш китеп), кийин [[Куран]]да айтылган [[Кудай]] жараткан алгачкы адамдын аты, адамзаттын атасы. Куранда: «Кудурети күчтүү Кудай оболу [[Көк]] <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[Жер]]ди жаратты... Кудай: «Жарык болсун!» ‒ деди, жарык болду, жарыкты ‒ күн, караӊгыны ‒ түн деп атады. Кийинки күнү [[Океан]]дын үстүнө көк чүмбөтүн көтөрүп, сууну ‒ [[деӊиз]], океан деп, жерди кургак деп атады. Төртүнчү күнү [[Ай]] <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[Күн]]дү, [[жылдыз]]дарды дүйнөгө келтирди. Бешинчи күнү [[балык]] <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> [[макулук]]тар <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[канаттуулар]] жаратылды. Алтынчы күнү жер бетинде буттары <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> басып, боору <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> сойлогон жаныбарлар, макулуктар, бака-чаян, курт-кумурскалар пайда болду. Ошол алтынчы күнү акыр соӊунда Адам Атаны, [[Обо энени]] жаратты. Жетинчи күнү жараткан тыныгып дем алган. Ал күн [[жекшемби]] деп аталды», деп берилет. Алла ага бардык буюмдардын аттарын үйрөтүп, [[периште]]лерден жогору көтөргөн. Аларды адамзаттын алдында жүгүнөсүӊ деп буйрук берген. Адам Ата жубайы <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> асмандагы бак-дарактуу [[бейиш]]те эч нерседен кем болбой жашаган, бирок аларга бейиштин бир дарагындагы жемиштен жешке тыюу салынган. [[Ибилис]]тин тукуруусуна көнүп, тыюу салынган жемишти жеп коюшкан, ошондон баштап өзүлөрүнүн жылаӊач экендигин байкашкан, кийин жазаланып жерге куулуп, өмүр бою, өзүлөрү гана эмес, тукуму да эмгектенүүгө мажбур болушкан. | '''АДАМ АТА''' [иврит тилинде ādām, сөзмө-сөз ‒ «кызыл»] ([[киши]]) ‒ алгач [[инжил]] (беш китеп), кийин [[Куран]]да айтылган [[Кудай]] жараткан алгачкы адамдын аты, адамзаттын атасы. Куранда: «Кудурети күчтүү Кудай оболу [[Көк]] <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[Жер]]ди жаратты... Кудай: «Жарык болсун!» ‒ деди, жарык болду, жарыкты ‒ күн, караӊгыны ‒ түн деп атады. Кийинки күнү [[Океан]]дын үстүнө көк чүмбөтүн көтөрүп, сууну ‒ [[деӊиз]], океан деп, жерди кургак деп атады. Төртүнчү күнү [[Ай]] <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[Күн]]дү, [[жылдыз]]дарды дүйнөгө келтирди. Бешинчи күнү [[балык]] <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> [[макулук]]тар <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> [[канаттуулар]] жаратылды. Алтынчы күнү жер бетинде буттары <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> басып, боору <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> сойлогон жаныбарлар, макулуктар, бака-чаян, курт-кумурскалар пайда болду. Ошол алтынчы күнү акыр соӊунда Адам Атаны, [[Обо энени]] жаратты. Жетинчи күнү жараткан тыныгып дем алган. Ал күн [[жекшемби]] деп аталды», деп берилет. Алла ага бардык буюмдардын аттарын үйрөтүп, [[периште]]лерден жогору көтөргөн. Аларды адамзаттын алдында жүгүнөсүӊ деп буйрук берген. Адам Ата жубайы <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> асмандагы бак-дарактуу [[бейиш]]те эч нерседен кем болбой жашаган, бирок аларга бейиштин бир дарагындагы жемиштен жешке тыюу салынган. [[Ибилис]]тин тукуруусуна көнүп, тыюу салынган жемишти жеп коюшкан, ошондон баштап өзүлөрүнүн жылаӊач экендигин байкашкан, кийин жазаланып жерге куулуп, өмүр бою, өзүлөрү гана эмес, тукуму да эмгектенүүгө мажбур болушкан. [[Уламыш]]тарга караганда Адам Атанын денеси үчүн топурак [[Меке]]ден <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> [[Йемен]]ден алынган. Ар кыл расаларга, тилдерге, этностук топторго кирген элдердин бардыгынын ата-теги Адам Атага барып такалат. Уламыштарда Адам Ата ‒ [[Алла]]нын жараткан [[пенде]]леринин алгачкысы, [[Мухаммед]] ‒ [[пайгамбар]]лардын акыркысы деп эсептелет. | ||
Ад.: Али-заде А. А. Исламский энциклопедический словарь. М., 2007. | Ад.: Али-заде А. А. Исламский энциклопедический словарь. М., 2007. | ||
[[Категория:1-Том]] | [[Категория:1-Том]] | ||
03:38, 11 Март (Жалган куран) 2026 -га соңку нускасы
АДАМ АТА [иврит тилинде ādām, сөзмө-сөз ‒ «кызыл»] (киши) ‒ алгач инжил (беш китеп), кийин Куранда айтылган Кудай жараткан алгачкы адамдын аты, адамзаттын атасы. Куранда: «Кудурети күчтүү Кудай оболу Көк менен Жерди жаратты... Кудай: «Жарык болсун!» ‒ деди, жарык болду, жарыкты ‒ күн, караӊгыны ‒ түн деп атады. Кийинки күнү Океандын үстүнө көк чүмбөтүн көтөрүп, сууну ‒ деӊиз, океан деп, жерди кургак деп атады. Төртүнчү күнү Ай менен Күндү, жылдыздарды дүйнөгө келтирди. Бешинчи күнү балык жана макулуктар менен канаттуулар жаратылды. Алтынчы күнү жер бетинде буттары менен басып, боору менен сойлогон жаныбарлар, макулуктар, бака-чаян, курт-кумурскалар пайда болду. Ошол алтынчы күнү акыр соӊунда Адам Атаны, Обо энени жаратты. Жетинчи күнү жараткан тыныгып дем алган. Ал күн жекшемби деп аталды», деп берилет. Алла ага бардык буюмдардын аттарын үйрөтүп, периштелерден жогору көтөргөн. Аларды адамзаттын алдында жүгүнөсүӊ деп буйрук берген. Адам Ата жубайы менен асмандагы бак-дарактуу бейиште эч нерседен кем болбой жашаган, бирок аларга бейиштин бир дарагындагы жемиштен жешке тыюу салынган. Ибилистин тукуруусуна көнүп, тыюу салынган жемишти жеп коюшкан, ошондон баштап өзүлөрүнүн жылаӊач экендигин байкашкан, кийин жазаланып жерге куулуп, өмүр бою, өзүлөрү гана эмес, тукуму да эмгектенүүгө мажбур болушкан. Уламыштарга караганда Адам Атанын денеси үчүн топурак Мекеден жана Йеменден алынган. Ар кыл расаларга, тилдерге, этностук топторго кирген элдердин бардыгынын ата-теги Адам Атага барып такалат. Уламыштарда Адам Ата ‒ Алланын жараткан пенделеринин алгачкысы, Мухаммед ‒ пайгамбарлардын акыркысы деп эсептелет.
Ад.: Али-заде А. А. Исламский энциклопедический словарь. М., 2007.