АЭРОСТАТ: нускалардын айырмасы
imported>Kadyrm м (→top: категория кошуу) |
No edit summary |
||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
'''АЭРОСТАТ''' ''(аэро…'' <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> гр. statos ‒ кыймылсыз ) ‒ газ өткөрбөс кабыкка (ар кандай формадагы) тыгыздыгы абадан аз газдарды (суутек, гелий, ысытылган аба) толтурганда пайда болгон аэростатикалык көтөрүү күчүнүн жардамы <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> учуучу жеӊил аппарат. Аэростаттын башкарылуучу (''дирижабль'' ), эркин (стратостат) <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> байланма түрлөрү бар. Э р к и н Аэростат (ЭА) ат<span cat='ж.кыск' oldv='м-н'> | '''АЭРОСТАТ''' ''(аэро…'' <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> гр. statos ‒ кыймылсыз ) ‒ газ өткөрбөс кабыкка (ар кандай формадагы) тыгыздыгы абадан аз газдарды (суутек, гелий, ысытылган аба) толтурганда пайда болгон аэростатикалык көтөрүү күчүнүн жардамы <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> учуучу жеӊил аппарат. Аэростаттын башкарылуучу (''дирижабль'' ), эркин (стратостат) <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> байланма түрлөрү бар. Э р к и н Аэростат (ЭА) ат<span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>мосферан</span>ы, астрономиялык изилдөөлөрдү жүргүзүү, аппаратуралар <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> жабдууларды сыноодо, ошондой эле спортто, көрнөк-жарнакта, чалгындоо иштеринде жана башкада колдонулат. Арналышына жараша экипаждуу | ||
[[File:АЭРОСТАТ84.png | thumb|Эркин аэростат.]] | [[File:АЭРОСТАТ84.png | thumb|Эркин аэростат.]] | ||
<span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> экипажсыз, алыс же кыска аралыкка учуучу болуп айырмаланат. Эркин Аэростат демейде шар формасындагы жумшак кабыктан турат, ага тор же стропа аркылуу гондола бекитилет. 7‒12 ''км''ге көтөрүлүүчү ачык гондолалуу Аэростат субстратостат, стратосферага көтөрүлүүчү , | <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> экипажсыз, алыс же кыска аралыкка учуучу болуп айырмаланат. Эркин Аэростат демейде шар формасындагы жумшак кабыктан турат, ага тор же стропа аркылуу гондола бекитилет. 7‒12 ''км''ге көтөрүлүүчү ачык гондолалуу Аэростат субстратостат, стратосферага көтөрүлүүчү , башкарылуучу, жылчыксыз гондолалуу <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> автоматтык Аэростат стратостат Аэростат аталат. Башкарылуучу ЭА асты жагынан ачык, башкарылбоочусу ачык да, жабык да жасалат. Ачык кабыктуу Аэростатта көтөрүүчү газдын ашыгы тешик аркылуу чыгып, анын массасын азайтат. Шар-зонд резина кабыкта <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> радиозонддо көтөрүүчү газдын басымы резина кабыкты чоюп, Аэростаттын көлөмү 60‒300 эсе чоӊоет, ал 45‒48 ''км'' бийиктикке көтөрүлүүгө мүмкүндүк берет. Анын кабы полимер пленкадан <span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'>жана</span> кездеме пленкадан жасалып, бир гана жолу пайдаланылат . Көлөмү 15‒100 миӊ ''м''<sup>3</sup>. Жылуу аба толтурулуучу спорттук Аэростаттын кабы бышык, ысыкка чыдамдуу материалдан жасалат. Ал көп жолу пайдаланылат. Б а й л а н м а Аэростат (БА) изилдөөчү аппаратураларды, байланыш каражаттарын (радиолокаторлор, ретрансляторлор) көтөрүү үчүн ат<span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>мосферан</span>ы изилдөө, авиация чабуулунан (коргоо Аэростат) коргоо ж. б. максаттарда колдонулат. БА шамалдын ылдамдыгы 35‒40 ''м/с'' кезде 2‒5 ''км''ге көтөрүлө алат. Анын көлөмү бир нече ''м''<sup>3</sup>дан 10‒12 миӊ ''м''<sup>3</sup>га чейин жетет. Формасы сүйрү келип кошумча аэродинамикалык көтөрүү күчүн пайда кылат; тулкусуна экипаж үчүн гондола же аппаратура орнотулган контейнер, байлап коюучу зымаркан бекитилет. Ага көтөрүүчү газ суутек же гелий толтурулат. БА согуш учурунда шаарларды, портторду, маанилүү объектилерди жапыз учкан самолёттун чабуулунан сактоо үчүн колдонулган.<br> | ||
[[Категория:1-Том]] | [[Категория:1-Том]] | ||
04:23, 3 Март (Жалган куран) 2026 -га соңку нускасы
АЭРОСТАТ (аэро… жана гр. statos ‒ кыймылсыз ) ‒ газ өткөрбөс кабыкка (ар кандай формадагы) тыгыздыгы абадан аз газдарды (суутек, гелий, ысытылган аба) толтурганда пайда болгон аэростатикалык көтөрүү күчүнүн жардамы менен учуучу жеӊил аппарат. Аэростаттын башкарылуучу (дирижабль ), эркин (стратостат) жана байланма түрлөрү бар. Э р к и н Аэростат (ЭА) атмосфераны, астрономиялык изилдөөлөрдү жүргүзүү, аппаратуралар менен жабдууларды сыноодо, ошондой эле спортто, көрнөк-жарнакта, чалгындоо иштеринде жана башкада колдонулат. Арналышына жараша экипаждуу
жана экипажсыз, алыс же кыска аралыкка учуучу болуп айырмаланат. Эркин Аэростат демейде шар формасындагы жумшак кабыктан турат, ага тор же стропа аркылуу гондола бекитилет. 7‒12 кмге көтөрүлүүчү ачык гондолалуу Аэростат субстратостат, стратосферага көтөрүлүүчү , башкарылуучу, жылчыксыз гондолалуу жана автоматтык Аэростат стратостат Аэростат аталат. Башкарылуучу ЭА асты жагынан ачык, башкарылбоочусу ачык да, жабык да жасалат. Ачык кабыктуу Аэростатта көтөрүүчү газдын ашыгы тешик аркылуу чыгып, анын массасын азайтат. Шар-зонд резина кабыкта жана радиозонддо көтөрүүчү газдын басымы резина кабыкты чоюп, Аэростаттын көлөмү 60‒300 эсе чоӊоет, ал 45‒48 км бийиктикке көтөрүлүүгө мүмкүндүк берет. Анын кабы полимер пленкадан жана кездеме пленкадан жасалып, бир гана жолу пайдаланылат . Көлөмү 15‒100 миӊ м3. Жылуу аба толтурулуучу спорттук Аэростаттын кабы бышык, ысыкка чыдамдуу материалдан жасалат. Ал көп жолу пайдаланылат. Б а й л а н м а Аэростат (БА) изилдөөчү аппаратураларды, байланыш каражаттарын (радиолокаторлор, ретрансляторлор) көтөрүү үчүн атмосфераны изилдөө, авиация чабуулунан (коргоо Аэростат) коргоо ж. б. максаттарда колдонулат. БА шамалдын ылдамдыгы 35‒40 м/с кезде 2‒5 кмге көтөрүлө алат. Анын көлөмү бир нече м3дан 10‒12 миӊ м3га чейин жетет. Формасы сүйрү келип кошумча аэродинамикалык көтөрүү күчүн пайда кылат; тулкусуна экипаж үчүн гондола же аппаратура орнотулган контейнер, байлап коюучу зымаркан бекитилет. Ага көтөрүүчү газ суутек же гелий толтурулат. БА согуш учурунда шаарларды, портторду, маанилүү объектилерди жапыз учкан самолёттун чабуулунан сактоо үчүн колдонулган.