КАМЕНСКИЙ Михаил Давыдович

КАМЕ́НСКИЙ (Э й д и с) Михаил Давыдович (декабрь, 1889, Киев губерниясы, Звенигород уез­ди, Шпола кыштагы – өлгөн жылы ж-а жери белгисиз) –советтик ж-а партиялык ишмер. Москвадагы 2 жылдык марксизм-ленинизм курсун (1926) бүтүргөн. Па­дышалык бийлик тушунда революциялык ийримдер­ге катышкан деген айып м-н камалган (1907). 1907–11-жылдарда түрмөдө отуруп, жашыруун революциялык иштерди жүргүзгөн. 1911–17-жылдарда армияда кыз­мат өтөп, 1918–19-жылдарда Украинада ар кандай партиялык, советтик кызматтарда, 1921–24-жылдарда Томск губерния­лык комитетинде уюштуруу бөлүмүнүн башчысы, 1924-жылдан РКП(б) БК Орто Азия боюнча бюросу­нун Фергана облустук бөлүмүнүн башчысы, 1924-жылы ноябрдан 1925-жылы августка чейин партиянын Кыргыз обкомунун 1-секретары. Каменский чарбалык тажрыйбасы жок, сабаты тайкы ж-а жергиликтүү эл­дин маданий-турмушун жакшы билбегендиги­не карабастан, саясий багытты түшүнгөн, жаз­ма ж-а оозеки көрсөтмөлөрдү, партиялык чечимдерди так аткарган. Өздөрүн батрак катары көрсөткөн адамдарга (Кудайкулов, Бабаханов) таянып, Кыргыз обкому ж-а облустук аткомундагы жооптуу кызматкерлерди (жергиликтүү лидерлерди) Москвадан чакырылган адистер м-н алмаштыруусу кыргыз жетекчилердин нааразычылыгын туудурган. Натыйжада И. Айдарбеков, Т. Кудайбергенов, А. Сыдыков ж. б. башында турган топ обком­дун туура эмес линиясына каршы кат даярдап, ага 30 киши кол койгон. Ал кат тарыхта «отуз­чулардын арызы» же обкомго каршы манифест катары белгилүү. Улут саясатын ишке ашыруу­да мекеме-ишканаларда кыргыз тилинин аба­лынын төмөндүгү, мамлекеттик, партиялык аппаратка кадр тандоодо жеке адамдын көз карашы, кыргыз кадрларын бийликтен четтетүү, куугунтукка алуу ж. б. облустагы саясий абалдын курчушу­на, ачык күрөшкө алып келгендиги катта көрсөтүлгөн. 1925-жылы 29–30-июлда РКП(б) нин Орто Азия боюнча бюросунун жыйыны текшерүү ко­миссиясынын докладын угуп, «отузчулардын арызын» ж-а аракетин партияга каршы, улут­чулдук, бай-манаптык топ катары баалаган. Каменский 1926–41-жылдарда Түндүк Кавказ крайкомунда, Чечен облустук партиялык уюмунда, Шахты, Саратов, Ярославль шаарларында партиялык жооптуу кызматтарда, 1941–44-жылдарда Кыргызстандагы Красная Речка МТСинин директо­ру, 1945-жылдан СССР айыл чарба министрлигинин башкы башкармалыгында улук экономист бо­луп иштеген.