<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>http://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0</id>
	<title>БУЛГООЧУ ЗАТТАР - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;action=history"/>
	<updated>2026-04-18T13:51:38Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=9820&amp;oldid=prev</id>
		<title>Temirkan, 06:14, 13 Май (Бугу) 2024 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=9820&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-05-13T06:14:13Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;06:14, 13 Май (Бугу) 2024 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;БУЛГООЧУ ЗАТТАР &#039;&#039;&#039; – чөйрөнү булгаган ар түрдүү &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;физ. &lt;/del&gt;агенттер, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;хим. &lt;/del&gt;заттар &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-а биол. &lt;/del&gt;түрлөр (негизинен микроорганизмдер). Жаралышы &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б-ча Б. з. &lt;/del&gt;табигый чөйрөнүн, антропогендик (адамзаттын чарбалык иш-аракетинин негизинде &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-а &lt;/del&gt;биринчилик (булгоочу булактан), экинчилик (биринчилик заттардын &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;хим. &lt;/del&gt;ажыроо реакцияларынан кийин), &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;о. &lt;/del&gt;эле туруктуу (ажырабоочу) &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-а &lt;/del&gt;туруксуз болуп бөлүнөт. Бул заттар трофикалык (тамак-аш) тизмекке кирет. Көпчүлүк &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Б. з. &lt;/del&gt;(пестициддер, полихлордифенилдер, пластмассалар) табигый шартта өтө жай бузулат. Ал эми уулуу (токсиндүү) бирикмелер (сымап, коргошун) эч бузулбайт. Эгерде XX &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к-дын &lt;/del&gt;40-жылдары табигый заттар (пахта, жибек, жүн, самын, каучук, азык-түлүк ж. б.) басымдуулук кылса, бүгүнкү күндө алар синтездик заттар &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м-н &lt;/del&gt;алмаштырылган. Синтездик заттар табигый чөйрөдө начар &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-а &lt;/del&gt;узак убакытта ажырайт, ошондуктан айлана-чөйрөнү булгоочулардын негизгилеринин бири болот. Буга синтездик кездемелер, кир жуучу заттар (детергенттер ж. б.), кошунду азык заттар, минералдык жер семирткичтер, синтездик каучук ж. б. кирет. Суу чөйрөсүндөгү &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Б. з-дын &lt;/del&gt;негизин жеӊил ажыраган &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;орг. &lt;/del&gt;заттар (тиричиликте колдонулган суулар), кыйындык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м-н &lt;/del&gt;же такыр ажырабаган заттар (негизинен өнөр жайдан чыккан суулар), туздар (хлориддер, сульфаттар, нитраттар ж. б.) &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-а &lt;/del&gt;оор металлдардын (сымап, кадмий, коргошун ж. б.) бирикмелери түзөт. Айрыкча өтө булгоочуларга өнөр жай ишканалары – целлюлоза-кагаз (лигнин, майлар, фенолдор, сульфаттар), &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;хим. ж-а &lt;/del&gt;нефть-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;хим. &lt;/del&gt;(фенолдор, нефть заттары, бенз(а)пирен, өлчөнгөн заттар, көп циклдүү ароматтык углеводдор) ж. б. кирет. Чөйрөнү өзгөчө булгаган заттарды &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;а. ч-сы &lt;/del&gt;пайда кылат (дүйнөдө болжол &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м-н &lt;/del&gt;пестициддердин 1500 түрү бар). Айрым мамлекеттерде (АКШ, Германия, Канада, Япония, Россия) кээ бир заттарга чектөөлөр киргизилген. Эгерде бул заттар чөйрөгө чектелген көлөмдөн ашык жайылса, анда алар чөйрөнү булгаган &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Б. з. &lt;/del&gt;катары каралат. Азыркы учурда чөйрөнү булгаган негизги заттарга майда бөлүкчөлөр, күкүрт диоксиди, көмүртек кычкылы, суутектүү көмүртектер, азот диоксиди, коргошун ж. б. кирет.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;БУЛГООЧУ ЗАТТАР &#039;&#039;&#039; – чөйрөнү булгаган ар түрдүү &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;физикалык  &lt;/ins&gt;агенттер, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;химиялык &lt;/ins&gt;заттар &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана биологиялык &lt;/ins&gt;түрлөр (негизинен микроорганизмдер). Жаралышы &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;боюнча Булгоочу заттар &lt;/ins&gt;табигый чөйрөнүн, антропогендик (адамзаттын чарбалык иш-аракетинин негизинде &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана &lt;/ins&gt;биринчилик (булгоочу булактан), экинчилик (биринчилик заттардын &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;химиялык &lt;/ins&gt;ажыроо реакцияларынан кийин), &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ошондой &lt;/ins&gt;эле туруктуу (ажырабоочу) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана &lt;/ins&gt;туруксуз болуп бөлүнөт. Бул заттар трофикалык (тамак-аш) тизмекке кирет. Көпчүлүк &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Булгоочу заттар &lt;/ins&gt;(пестициддер, полихлордифенилдер, пластмассалар) табигый шартта өтө жай бузулат. Ал эми уулуу (токсиндүү) бирикмелер (сымап, коргошун) эч бузулбайт. Эгерде XX &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдын &lt;/ins&gt;40-жылдары табигый заттар (пахта, жибек, жүн, самын, каучук, азык-түлүк ж. б.) басымдуулук кылса, бүгүнкү күндө алар синтездик заттар &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;менен &lt;/ins&gt;алмаштырылган. Синтездик заттар табигый чөйрөдө начар &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана &lt;/ins&gt;узак убакытта ажырайт, ошондуктан айлана-чөйрөнү булгоочулардын негизгилеринин бири болот. Буга синтездик кездемелер, кир жуучу заттар (детергенттер ж. б.), кошунду азык заттар, минералдык жер семирткичтер, синтездик каучук ж. б. кирет. Суу чөйрөсүндөгү &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Булгоочу заттардын &lt;/ins&gt;негизин жеӊил ажыраган &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;органикалык &lt;/ins&gt;заттар (тиричиликте колдонулган суулар), кыйындык &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;менен &lt;/ins&gt;же такыр ажырабаган заттар (негизинен өнөр жайдан чыккан суулар), туздар (хлориддер, сульфаттар, нитраттар ж. б.) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана &lt;/ins&gt;оор металлдардын (сымап, кадмий, коргошун ж. б.) бирикмелери түзөт. Айрыкча өтө булгоочуларга өнөр жай ишканалары – целлюлоза-кагаз (лигнин, майлар, фенолдор, сульфаттар), &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;химиялык жана &lt;/ins&gt;нефть-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;химиялык &lt;/ins&gt;(фенолдор, нефть заттары, бенз(а)пирен, өлчөнгөн заттар, көп циклдүү ароматтык углеводдор) ж. б. кирет. Чөйрөнү өзгөчө булгаган заттарды &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;айыл чарбасы &lt;/ins&gt;пайда кылат (дүйнөдө болжол &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;менен &lt;/ins&gt;пестициддердин 1500 түрү бар). Айрым мамлекеттерде (АКШ, Германия, Канада, Япония, Россия) кээ бир заттарга чектөөлөр киргизилген. Эгерде бул заттар чөйрөгө чектелген көлөмдөн ашык жайылса, анда алар чөйрөнү булгаган &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Булгоочу заттар &lt;/ins&gt;катары каралат. Азыркы учурда чөйрөнү булгаган негизги заттарга майда бөлүкчөлөр, күкүрт диоксиди, көмүртек кычкылы, суутектүү көмүртектер, азот диоксиди, коргошун ж. б. кирет. &amp;lt;br/&amp;gt;&#039;&#039;Б. Үсөнканов.&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;br/&amp;gt;&#039;&#039;Б. Үсөнканов.&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category: 2-том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category: 2-том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=6156&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=6156&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-03-27T07:37:20Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;07:37, 27 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=6155&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol2_&gt;KadyrM, 01:19, 27 Март (Жалган куран) 2024 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%A3%D0%9B%D0%93%D0%9E%D0%9E%D0%A7%D0%A3_%D0%97%D0%90%D0%A2%D0%A2%D0%90%D0%A0&amp;diff=6155&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-03-27T01:19:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;БУЛГООЧУ ЗАТТАР &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; – чөйрөнү булгаган ар түрдүү физ. агенттер, хим. заттар ж-а биол. түрлөр (негизинен микроорганизмдер). Жаралышы б-ча Б. з. табигый чөйрөнүн, антропогендик (адамзаттын чарбалык иш-аракетинин негизинде ж-а биринчилик (булгоочу булактан), экинчилик (биринчилик заттардын хим. ажыроо реакцияларынан кийин), о. эле туруктуу (ажырабоочу) ж-а туруксуз болуп бөлүнөт. Бул заттар трофикалык (тамак-аш) тизмекке кирет. Көпчүлүк Б. з. (пестициддер, полихлордифенилдер, пластмассалар) табигый шартта өтө жай бузулат. Ал эми уулуу (токсиндүү) бирикмелер (сымап, коргошун) эч бузулбайт. Эгерде XX к-дын 40-жылдары табигый заттар (пахта, жибек, жүн, самын, каучук, азык-түлүк ж. б.) басымдуулук кылса, бүгүнкү күндө алар синтездик заттар м-н алмаштырылган. Синтездик заттар табигый чөйрөдө начар ж-а узак убакытта ажырайт, ошондуктан айлана-чөйрөнү булгоочулардын негизгилеринин бири болот. Буга синтездик кездемелер, кир жуучу заттар (детергенттер ж. б.), кошунду азык заттар, минералдык жер семирткичтер, синтездик каучук ж. б. кирет. Суу чөйрөсүндөгү Б. з-дын негизин жеӊил ажыраган орг. заттар (тиричиликте колдонулган суулар), кыйындык м-н же такыр ажырабаган заттар (негизинен өнөр жайдан чыккан суулар), туздар (хлориддер, сульфаттар, нитраттар ж. б.) ж-а оор металлдардын (сымап, кадмий, коргошун ж. б.) бирикмелери түзөт. Айрыкча өтө булгоочуларга өнөр жай ишканалары – целлюлоза-кагаз (лигнин, майлар, фенолдор, сульфаттар), хим. ж-а нефть-хим. (фенолдор, нефть заттары, бенз(а)пирен, өлчөнгөн заттар, көп циклдүү ароматтык углеводдор) ж. б. кирет. Чөйрөнү өзгөчө булгаган заттарды а. ч-сы пайда кылат (дүйнөдө болжол м-н пестициддердин 1500 түрү бар). Айрым мамлекеттерде (АКШ, Германия, Канада, Япония, Россия) кээ бир заттарга чектөөлөр киргизилген. Эгерде бул заттар чөйрөгө чектелген көлөмдөн ашык жайылса, анда алар чөйрөнү булгаган Б. з. катары каралат. Азыркы учурда чөйрөнү булгаган негизги заттарга майда бөлүкчөлөр, күкүрт диоксиди, көмүртек кычкылы, суутектүү көмүртектер, азот диоксиди, коргошун ж. б. кирет. &lt;br /&gt;
&amp;lt;br/&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Б. Үсөнканов.&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
[[Category: 2-том]]&lt;br /&gt;
&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol2_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>