ИЛБИРС барагынын баштапкы кодун көрүү

<b type='title'>ИЛБИРС</b> (Uncia, uncia) – мышык сымалдар ту&shy;кумундагы сүт эмүүчү. Денесинин узундугу 103–130 <i>см</i>, куйругунун узундугу 80–103 <i>см</i>, салмагы 75 <i>кг</i>га жетет. Кулагы кичине, тырмагы курч, буту кыска. Жыш жүнү сары-кара темгил тактуу. Кыргызстандын тоолорунда Борбордук Азиянын Теңир-Тоо, Памир, Алай тоолорунун кыркаларында кенен тарал&shy;ган. Аскалуу зоолордо жашайт. Илбирс дабышсыз, ылдам, шамдагай жүрөт. Өтө сак жаныбар, ал оңой олтоң көрүнбөйт. Негизинен тоо теке, коён, суур ж. б. м-н азыктанат. Анын экологиясын, биологиясын билген мергенчилер аз, мындай адамдар илбирстин кылык-жоругун билүү үчүн ага жыл бою көз салуусу керек. Илбирс кармоочулар чоң&shy;дорун капкан м-н кармашып, балдарын үңкүрлөрдөн алышат.

[[File:ИЛБИРС93.png | thumb | none]]
Илбирстин кууту февраль – март айларында жүрөт. 3–4 жашында жетилет, 95–105 күндөй көтөрүп, аскалардын жапалак арча, бадал м-н капталган үңкүрлөрдө май айын&shy;да 2–3 баласын тууйт, алардын салмагы 350– 400 <i>г</i>га чейин жетет. Бул түрдүн саны жылдан жылга азаюуда, ошондуктан өкмөт тарабы&shy;нан 1959-жылдан тартып корукка алынып, уруксатсыз атууга, кармоого тыюу салынган. 1975-жылдан корукка алынып, ТКЭСтин ж-а Кыргызстандын Кызыл китебинин тизмесине кир&shy;гизилген.
[[Категория:3-том, 449-543 бб]]